platwormen hebben spiertjes waardoor
ze kunnen buigen en kunnen verkorten
en op zo'n manier van richting veranderen
primitieve nieren, zenuwstelsel en ogen
De nephridia zijn primitieve nieren om afvalstoffen
te verwijderen. Bloed is niet nodig omdat de platwormen
zo dun zijn dat de zuurstof rechtstreeks (door diffusie)
opgenomen kan worden.Het zenuwstelsel is primitief,
de oogvlekken nemen niet veel meer waar dan licht en donker
Het zenuwstelsel wordt touwladder zenuwstelsel genoemd.
de commisuren zijn zenuwen die van de ene kant van het lichaam
naar de andere kant gaan. Voorin zijn 2 zenuwknopen of
ganglia, het stuk wat het verst naar voren ligt is ook
lichtgevoelig. een platworm heeft trillings gevoelige
cellen welke het gebruikt om een weg te vinden en vijanden
te ontlopen.
van ei tot platworm
In een eicel van een platworm ontstaan drie soorten
embryonaal weefsel: het ectoderm , het mesoderm en het
endoderm. Uit deze drie weefsel ontstaan alle andere
weefsels bij het volwassen dier.Dieren die uit drie
soorten weefsel zijn ontstaan worden "triblastic"
genoemd. De platworm is ontstaan uit dieren met 2 lagen,
het ectoderm en endoderm. Het mesoderm is in de loop
van de evolutie erbij gekomen.
inheemse soorten
De inheemse soorten zijn makkelijk te onderscheiden, ze hebben een
andere vorm en kleur, poly celis nigra is zwart (zoals de naam al zegt,
en heeft veel oogvlekken
planaria genocephalus is wit en klein
De planaria lugubris is de verrweg meest voorkomende en ook de hier
gefotograveerde.
regeneratie
Het regeneratieve vermogen van plarwormen is verbluffend, elk stukje
platworm kan weer uitgroeien tot een nieuw dier, Dit zorgt ervoor
dat platwormen verwondingen door aanvallers overleven
M.C. Escher en de platworm
De platworm komt in het werk van Escher vaak terug.
Ander werk van Escher is hier te zien.
Een platworm is dus volkomen plat en leeft in een wereld waar
geen boven en onder is, alleen licht en donker, en beweegt
als door een onzichtbare kracht aangedreven. Dit mysterieuze dier
fascineerde Escher.
Ee platworm is een twee dimensionaal dier. Waneer platwormen
tot een Mobius-band gevlochten zouden worden zou er een dier
ontstaan met alleen maar 1 zijde, een gedachte welke
Escher verbaasde.
|
Platworm
planaria
De inheemse platworm komt veel voor in niet-verontreingd water.
Er zijn ook soorten welke in zoutwater en brakwater voorkomen
Platwormen zijn langzame zwemmers, welke sierlijk door het water glijden
Tegen de schemering komen ze te voorschijn en gaan dan op jacht.
In de avond verzamelen de planaria zich op de voorruit van een
aquarium, ze worden dan door licht aangetrokken.
Ze eten afval maar ook levende dieren zoals watervlooien.
Tegenlicht opname laat met name de darmen zien die door het dunne lijf
aftekenen.
voortplanting
Platwormen zijn hermafrodiet, wat wil zeggen dat ze zowel
mannellijk als vrouwelijke voortplantingscellen kunnen
voortbrengen.Ze kunnen zich zowel sexueel als asexueel
voortplanten, de laatste manier door zich in 2 delen te
splitsen, van boven naar onder.
Door middel van trilhaartjes glijdt de platworm door het water.
hoe ze in leven te houden
Platwormen zijn sierlijk om naar te kijken, en een aanwinst voor een
slootaquarium. Ze voeden zich met watervlooien , maar kunnen ook
met stukjes lever of eierdooier in leven worden gehouden.
Het niet goed bekend hoe ze hun prooien zoals watervlooien vangen,
mogelijk met netelcellen, zoals in oude tekstboeken staat.
Als je goed voor ze zorgt kunnen ze al naar 1 maand zich voortplanten
vijanden
Bijna elk slootdier is vijand van de platworm, maar vooral waterinsecten
en bloedzuigers lusten platwormen. Platwormen beschermen zich
door hun schutkleur , hun snelheid, en hun nachtelijk levenswijze.
Ook zijn sommige inheemse platwormen giftig, waardoor salamanders
ze niet eten. Platwormen overleven enorme beschadigingen, het stuk
van het lijf wat verloren is gegaan groeit weer aan.
zoutwater platwormen
De platwormen welke in zoutwater leven ( de bentische soorten)
kunnen groot en mooi worden.Ze hebben vaak felle kleuren want
ze zijn allemaal sterk giftig en veel soorten kunnen ook steken
met hun netelcellen.
meer weten?
platwormen eten watervlooien, diaptomus,
en cyclops.
Ze worden gegeten door libellelarven en stekelbaarsjes.
Een Amerikaanse platworm pagina heet: flatworm page
Avondduinen
Met de avond worden de duinen eenzamer,
luider aanhoudend wordt het zeegeruis,
ten schip de van ’t omheen vervreemde kamer,
een alleen eiland het geluidloos huis.
Eenzamer dan de duisterende paden,
die van huis naar ’t eeuwig ruisen gaan,
is ’t hart dat, onherroepelijk verraden,
elken dag weer van niets moet voortbestaan.
J.C. Bloem
| |
English |